{"id":445,"date":"2023-04-17T13:08:55","date_gmt":"2023-04-17T10:08:55","guid":{"rendered":"https:\/\/turankislakci.com\/tr\/?p=445"},"modified":"2023-04-17T13:08:55","modified_gmt":"2023-04-17T10:08:55","slug":"sudanda-neler-oluyor","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/turankislakci.com\/tr\/sudanda-neler-oluyor\/445","title":{"rendered":"Sudan&#8217;da Neler Oluyor?"},"content":{"rendered":"<p>Sudan\u2019da birka\u00e7 g\u00fcnd\u00fcr Milli Ordu ile darbe giri\u015fiminde bulunan H\u0131zl\u0131 Destek Kuvvetleri aras\u0131ndaki \u00e7at\u0131\u015fmalar devam ediyor. \u00c7at\u0131\u015fmalarda onlarca ki\u015finin \u00f6ld\u00fc\u011f\u00fc ve y\u00fczlerce ki\u015finin de yaraland\u0131\u011f\u0131 ifade ediliyor. Sudan Ordusu\u2019nun ba\u015f\u0131nda General Abd\u00fclfettah el-Burhan, H\u0131zl\u0131 Destek Kuvvetleri\u2019nin liderli\u011fini ise komutan H\u0131midti (Muhammed Hamdan Dagalo) bulunuyor. Sudan ordusu, 2019 y\u0131l\u0131nda \u00fclkeyi 30 y\u0131l y\u00f6neten Devlet Ba\u015fkan\u0131 \u00d6mer el-Be\u015fir\u2019i, Darfur b\u00f6lgesinde silahl\u0131 bir milis g\u00fc\u00e7 olarak ortaya \u00e7\u0131kan ve daha sonra H\u0131zl\u0131 Destek Kuvvetleri olarak ordu i\u00e7inde bir birime d\u00f6n\u00fc\u015fen grup ile birlikte devirmi\u015fti. Be\u015fir\u2019i devirmek i\u00e7in ittifak kuran iki komutan bug\u00fcn birbirleriyle \u00e7at\u0131\u015f\u0131yor.<\/p>\n<p>Abd\u00fclfettah el-Burhan, ordu, g\u00fcvenlik, istihbarat servisleri ve birle\u015fik polis g\u00fc\u00e7leri dahil olmak \u00fczere ordunun ve silahl\u0131 kuvvetlerin ba\u015fkomutan\u0131d\u0131r. Son imzalanan anla\u015fmaya g\u00f6re, H\u0131zl\u0131 Destek Kuvvetleri bu silahl\u0131 kuvvetlerden biridir, ancak \u00f6zel bir stat\u00fcye sahiptir. H\u0131zl\u0131 Destek Kuvvetleri genel anlamda daha \u00e7ok Sudan ordusuna veya silahl\u0131 kuvvetlerine paralel bir ordu gibidir ve \u00f6zel ayr\u0131cal\u0131klara, ba\u011f\u0131ms\u0131z mali kaynaklara ve ba\u011f\u0131ms\u0131z siyasi ili\u015fkilere sahiptir. Genellikle komutanlar\u0131n\u0131n ordununkinden farkl\u0131 oldu\u011funu ve \u00f6zel bir stat\u00fcye sahip olduklar\u0131n\u0131 s\u00f6ylerler. Say\u0131lar\u0131, son zamanlarda bariz bir \u015fekilde artt\u0131 ve neredeyse g\u00fc\u00e7leri say\u0131 bak\u0131m\u0131ndan ordu ile ayn\u0131 seviyeye yakla\u015ft\u0131. Silahlanmalar\u0131 ise hafif ve orta d\u00fczeydedir.<\/p>\n<p>Rusya ile ili\u015fkilerini geli\u015ftirdikten sonra kendilerine bir z\u0131rhl\u0131 kuvvet ve bir hava kuvveti eklemeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131lar. \u00d6yle ki H\u0131zl\u0131 Destek Kuvvetleri\u2019nin lideri H\u0131midti\u2019nin son T\u00fcrkiye ziyareti s\u0131ras\u0131nda Ankara\u2019dan insans\u0131z hava arac\u0131 sat\u0131n almaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 ama T\u00fcrkiye\u2019nin bunu reddetti\u011fi belirtiliyor. Genel olarak ordu ile H\u0131zl\u0131 Destek Kuvvetleri aras\u0131ndaki sorunlar eskidir ve bu kuvvetlerin ordunun aleyhine g\u00fc\u00e7lendi\u011fi gerek\u00e7esiyle orduda bir\u00e7ok i\u00e7 sorun ortaya \u00e7\u0131kt\u0131. Ge\u00e7en Aral\u0131k ay\u0131ndaki \u00e7er\u00e7eve anla\u015fmadan sonra olaylar geli\u015fti. Bu kapsamda Ordu, h\u0131zl\u0131 destek kuvvetlerinin iki y\u0131l\u0131 ge\u00e7memek \u00fczere desteklenebilece\u011fini teyit eden belgeler ve \u00e7ok y\u00f6nl\u00fc bir plan sunmu\u015ftu.<\/p>\n<p>H\u0131zl\u0131 Destek Kuvvetleri, bu d\u00f6nemde entegrasyonun ger\u00e7ekle\u015femeyece\u011fini ve silahl\u0131 kuvvetlere entegrasyon s\u00fcrecini tamamlamak i\u00e7in on y\u0131la ihtiya\u00e7 oldu\u011funu savunuyordu. Alman uyruklu olan BM Sudan Temsilcisi Volker Perthes de \u00d6zg\u00fcrl\u00fck ve De\u011fi\u015fim Bildirgesi G\u00fc\u00e7leri ve H\u0131zl\u0131 Destek Kuvvetleri ile anla\u015farak, bunun be\u015f ila alt\u0131 y\u0131ll\u0131k bir s\u00fcre i\u00e7inde m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funa dair bir plan\u0131 sundu. Bu sorunun kayna\u011f\u0131 asl\u0131nda, \u00d6zg\u00fcrl\u00fck ve De\u011fi\u015fim Bildirgesi g\u00fc\u00e7lerinin uluslararas\u0131 el\u00e7i ile i\u015fbirli\u011fi i\u00e7inde farkl\u0131 bir bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131na sahip olmas\u0131d\u0131r. Onlara g\u00f6re, mevcut ordunun komuta kademesi derin devletin kendisidir ve \u00f6nceki rejimin bir uzant\u0131s\u0131d\u0131r dolay\u0131s\u0131yla durum bu \u015fekilde devam ettirilemez.<\/p>\n<p>Bunun yan\u0131 s\u0131ra Darfur&#8217;da Abdulvahid Muhammed Nur ve G\u00fcney Kurdufan&#8217;da Abd\u00fclaziz el-Hilu ba\u015fta olmak \u00fczere Cuba Bar\u0131\u015f Antla\u015fmas\u0131&#8217;n\u0131 imzalayan ve imzalamayan silahl\u0131 hareketlerin g\u00fc\u00e7lerinden ve H\u0131zl\u0131 Destek kuvvetlerinden olu\u015fan yeni bir Sudan ordusu olu\u015fturulmas\u0131 talep ediyorlard\u0131. Bu durum sonunda orduyu k\u0131zd\u0131rd\u0131 ve Kuzey Eyaletindeki Marawi Havaliman\u0131na makineli t\u00fcfeklerle donat\u0131lm\u0131\u015f yakla\u015f\u0131k 100 arac\u0131n g\u00f6nderilmesi \u00fczerine arka arkaya b\u00fcy\u00fck olaylar geli\u015fti. H\u0131zl\u0131 Destek Kuvvetlerinin burada bulunmas\u0131 i\u00e7in hi\u00e7bir neden yoktur \u00e7\u00fcnk\u00fc Marawi Havaliman\u0131 asl\u0131nda M\u0131s\u0131r ve Sudan aras\u0131ndaki askeri i\u015fbirli\u011finin en \u00f6nemli merkezlerden biridir. Silahl\u0131 Kuvvetlerdeki M\u00fc\u015fterek Harekat&#8217;tan izin almadan Marawi Havaliman\u0131 \u00e7evresine konu\u015fland\u0131lar ve bu \u00e7ok b\u00fcy\u00fck bir gerilim yaratt\u0131. Daha sonra y\u00fczlerce tank, \u00f6nceki Cuma g\u00fcn\u00fc gizlice hareket ederek Hartum Eyaletine girdi ve burada bulunan onlarca H\u0131zl\u0131 Destek noktas\u0131na kat\u0131ld\u0131. Bu, H\u0131zl\u0131 Destek Kuvvetlerinin iktidar\u0131 ele ge\u00e7irmek \u00fczere oldu\u011funa dair tam bir istihbarat sinyali verdi ve ard\u0131ndan Sudan&#8217;da olaylar ba\u015flad\u0131.<\/p>\n<p>Sudan ordusu Hava Kuvvetlerini kullanarak, H\u0131zl\u0131 Destek Kuvvetlerinin Hartum Eyaletindeki t\u00fcm karargahlar\u0131n\u0131 vurarak tamamen yok etti ve ard\u0131ndan ileti\u015fim sistemlerini vurdu. Bunun sonucunda H\u0131zl\u0131 Destek Kuvvetleri t\u00fcm saha komutanl\u0131klar\u0131 ile ileti\u015fimini kaybetti ve haliyle karargahlar\u0131na giden destekler kesildi. Tahminlere g\u00f6re, H\u0131zl\u0131 Destek Kuvvetleri b\u00fcy\u00fck bir darbe ald\u0131. Ordu, Hartum eyaletindeki durumu kontrol ediyor ve d\u00fcn ak\u015famdan \u00f6nce ana operasyonlar\u0131 fiilen tamamlad\u0131. \u015eu anda eyalet i\u00e7indeki operasyonlardan geriye kalanlar sadece tarama operasyonlar\u0131d\u0131r ve H\u0131zl\u0131 Destek Kuvvetlerinin manevi bir zafer elde etme \u00e7abas\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Sudan ordusunun t\u00fcm g\u00fc\u00e7leriyle zaferin ilk ad\u0131mlar\u0131n\u0131 sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 \u00e7ok a\u00e7\u0131k, ancak \u015fimdi as\u0131l mesele Hartum eyaletinde de\u011fil. H\u0131zl\u0131 Destek Kuvvetlerinin ana g\u00fcc\u00fcn\u00fc bar\u0131nd\u0131ran ve b\u00fcy\u00fck bir yerel deste\u011fe sahip oldu\u011fu Darfur eyaletinde s\u00fcre\u00e7 ordu i\u00e7in daha zor olacak. Bu nedenle H\u0131midti ve karde\u015flerinin \u015fehirlere de\u011fil Darfur k\u0131rsal\u0131na gitmelerini bekliyorum \u00e7\u00fcnk\u00fc \u015fehirler ba\u015fta Mini Arko Minavi ve Cibril \u0130brahim olmak \u00fczere orduyla ittifak halindeki silahl\u0131 hareketler taraf\u0131ndan y\u00f6netiliyor. Dolay\u0131s\u0131yla, k\u0131rsala giderek saflar\u0131n\u0131 yeniden d\u00fczenlemeye \u00e7al\u0131\u015facakt\u0131r. B\u00f6ylece Darfur krizi tekrar geri d\u00f6necektir ama bu kez daha organize ve daha e\u011fitimli g\u00fc\u00e7lerin varl\u0131\u011f\u0131yla.<\/p>\n<p>Sudan ordusunun, kendisinden ve istihbarat servisinden g\u00f6revlendirilen subaylar arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla H\u0131zl\u0131 Destek Kuvvetleri\u2019nin i\u00e7 sistemine s\u0131zmay\u0131 ba\u015fard\u0131\u011f\u0131 belirtiliyor. Bu subaylar emir ald\u0131klar\u0131nda g\u00fc\u00e7lerinin \u00e7o\u011funu yanlar\u0131na alarak geri \u00e7ekildiler bu sayede Hartum eyaleti i\u00e7indeki H\u0131zl\u0131 Destek Kuvvetleri fiili olarak \u00e7\u00f6z\u00fclm\u00fc\u015f oldu. Ama halen H\u0131midti\u2019nin ailesi olan Dagalo ailesi ile do\u011frudan ba\u011flara sahip H\u0131zl\u0131 Destek Kuvvetleri\u2019he yak\u0131n subaylardan olu\u015fan altyap\u0131 veya sa\u011flam yap\u0131 bulunuyor. Bunlar operasyonlar\u0131 y\u00f6netiyorlar ama \u015fu anda \u00e7ok zay\u0131flar. H\u0131zl\u0131 Destek Kuvvetleri\u2019nin faaliyet merkezi bundan sonra Darfur&#8217;da olacak. Ordunun o b\u00f6lgedeki a\u015firet liderlerini kontrol etmek i\u00e7in ald\u0131\u011f\u0131 tedbirler var. Bunlar\u0131n ba\u015f\u0131nda\u00a0 Cancavid g\u00fc\u00e7leri geliyor. Cancavid g\u00fc\u00e7leri H\u0131midti&#8217;nin ba\u015flang\u0131\u00e7 noktas\u0131d\u0131r ancak daha sonra onlara kar\u015f\u0131 gelerek Sudan G\u00fcvenlik Servisi ile birlikte H\u0131zl\u0131 Destek Kuvvetlerini kurdu. \u015eu anda bu liderlerin ba\u015f\u0131nda \u015eeyh Musa Hilal var o y\u00fczden H\u0131midti ve a\u015firetinin etki alanlar\u0131nda muhtemelen onlar egemen olacaklar\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Afrika\u2019n\u0131n en b\u00fcy\u00fck \u00fclkesi olan Sudan, k\u00fcresel g\u00fc\u00e7lerin hep hedefinde oldu. 2011 y\u0131l\u0131nda BM\u2019nin oyunlar\u0131 ile \u00fclkenin g\u00fcneyinde ayr\u0131 bir devlet kuruldu. \u015eimdi de \u00fclkenin Kuzeyi\u2019ni b\u00f6lmeye y\u00f6nelik giri\u015fimlerin oldu\u011fu \u00e7ok bariz bir \u015fekilde g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor. Olaylar\u0131n ileride nereye evrilece\u011fini hepimizi g\u00f6rece\u011fiz&#8230;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Sudan\u2019da birka\u00e7 g\u00fcnd\u00fcr Milli Ordu ile darbe giri\u015fiminde bulunan H\u0131zl\u0131 Destek Kuvvetleri aras\u0131ndaki \u00e7at\u0131\u015fmalar devam ediyor. \u00c7at\u0131\u015fmalarda onlarca ki\u015finin \u00f6ld\u00fc\u011f\u00fc [&hellip;]","protected":false},"author":2,"featured_media":446,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[70,68,31,69,67,30],"class_list":["post-445","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-siyasetname","tag-besir","tag-burhan","tag-darfur","tag-himidti","tag-hizli-destek-kuvvetleri","tag-sudan"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/turankislakci.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/445","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/turankislakci.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/turankislakci.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/turankislakci.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/turankislakci.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=445"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/turankislakci.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/445\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":447,"href":"https:\/\/turankislakci.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/445\/revisions\/447"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/turankislakci.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/446"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/turankislakci.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=445"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/turankislakci.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=445"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/turankislakci.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=445"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}